Kỹ Thuật Dát Vàng Trên Phào Chỉ Thạch Cao Và Gỗ Mỹ Nghệ

Kỹ thuật dát vàng trên phào chỉ thạch cao và gỗ mỹ nghệ là phương pháp trang trí cao cấp gồm 7 bước: chuẩn bị bề mặt, quét keo, chờ khô, đính lá vàng, dặm vàng, quét sạch vàng thừa và phủ bảo vệ. Mạnh Tùng Group áp dụng đúng quy trình này cho cả 2 chất liệu, chỉ điều chỉnh cách xử lý bề mặt phù hợp với đặc tính riêng của thạch cao và gỗ.

Quy trình kỹ thuật dát vàng trên phào chỉ thạch cao và gỗ mỹ nghệ gồm bước nào?

Quy trình kỹ thuật dát vàng trên phào chỉ thạch cao và gỗ mỹ nghệ gồm 7 bước: chuẩn bị bề mặt, quét keo dát vàng, chờ khô keo, đính lá vàng, dát và dặm vàng, quét sạch vàng thừa, và phủ lớp bảo vệ.

Bước chuẩn bị bề mặt gồm làm sạch bụi bẩn, trám các vết nứt hoặc lỗ hổng, xả nhám cho bề mặt nhẵn mịn và quét lớp sơn lót chuyên dụng. Đây là bước tốn nhiều thời gian nhất nếu bề mặt ban đầu có nhiều khuyết điểm, vì mỗi lớp trám hoặc sơn lót cần thời gian khô riêng trước khi chuyển sang lớp tiếp theo. Sau đó, keo hoặc sơn gốc dầu được quét đều lên các đường hoa văn phào chỉ hoặc chi tiết chạm trổ, chờ đến khi lớp keo chuyển sang độ trong suốt và có độ dính vừa tay (chạm vào thấy dính nhưng không dính tay) mới đặt các lá vàng lên bề mặt. Thời gian chờ này thường dao động từ 30 phút đến vài giờ tùy loại keo và nhiệt độ môi trường, thợ cần kiểm tra định kỳ bằng cách chạm nhẹ tay để không bỏ lỡ thời điểm dán lá vàng chuẩn nhất.

Thợ dùng chổi lông mềm mịn gõ, dặm và miết nhẹ để lá vàng bám chặt vào mọi kẽ hở của hoa văn, sau đó dùng chổi vệ sinh sạch phần lá vàng thừa xung quanh. Bước cuối cùng, sơn một lớp dầu bóng (sơn PU trong suốt) lên bề mặt để bảo vệ vàng khỏi ẩm mốc, xỉn màu và tăng độ sáng bóng cho toàn bộ chi tiết hoa văn đã hoàn thiện.

Với các chi tiết chạm trổ phức tạp như hoa văn hồi văn, cuốn thư hay các đường chỉ nổi nhiều lớp, thợ cần chia nhỏ khu vực thi công thành từng đoạn ngắn để đảm bảo keo chưa khô trước khi đặt lá vàng lên. Việc quét keo một lần cho toàn bộ chi tiết dài mà không chia đoạn dễ khiến phần keo quét trước bị khô quá mức so với phần quét sau, dẫn đến độ bám dính không đồng đều trên cùng một đường phào chỉ.

Dát vàng trên thạch cao khác gì so với gỗ mỹ nghệ?

Dát vàng trên thạch cao khác gỗ mỹ nghệ chủ yếu ở khả năng hút ẩm và độ bền cấu trúc: thạch cao dễ hút ẩm và dễ vỡ hơn, cần xử lý chống ẩm kỹ và thao tác nhẹ nhàng hơn so với gỗ.

Phào chỉ thạch cao có bề mặt dễ hút ẩm, cần xử lý chống ẩm kỹ càng bằng sơn lót kháng kiềm trước khi dán keo, và thao tác dán cần nhẹ nhàng để không làm vỡ cấu trúc thạch cao vốn khá mỏng manh so với gỗ. Ngược lại, gỗ mỹ nghệ cần xử lý nhẵn thớ gỗ, chống mối mọt và sơn lót kỹ để ngăn nhựa gỗ làm đổi màu lá vàng; độ bám dính của keo trên gỗ thường rất chắc chắn, làm nổi bật các đường nét chạm trổ thủ công tinh xảo hơn so với thạch cao.

Mạnh Tùng Group luôn khảo sát chất liệu cụ thể trước khi thi công, vì cùng là “phào chỉ dát vàng” nhưng thạch cao và gỗ đòi hỏi loại sơn lót, thời gian chờ khô và cách xử lý hoàn toàn khác nhau. Nhầm lẫn giữa 2 quy trình này là nguyên nhân phổ biến khiến công trình xuống cấp sớm hơn dự kiến, đặc biệt khi áp dụng công thức xử lý gỗ cho thạch cao hoặc ngược lại. Một số đơn vị thi công cẩu thả áp dụng chung 1 loại sơn lót và keo cho cả 2 chất liệu để tiết kiệm thời gian chuẩn bị, đây là dấu hiệu cần cẩn trọng khi khảo sát và chọn đơn vị thi công.

Về độ bền tổng thể, gỗ mỹ nghệ được xử lý đúng cách thường giữ được lớp vàng lâu hơn thạch cao trong điều kiện khí hậu nóng ẩm, vì gỗ có khả năng chống thấm tốt hơn nếu được xử lý sấy và sơn lót kỹ. Thạch cao dù nhẹ và dễ tạo hình các đường phào chỉ phức tạp, nhưng lại nhạy cảm hơn với độ ẩm và va đập, nên thường cần bảo trì, kiểm tra định kỳ thường xuyên hơn so với các chi tiết gỗ tương đương.

Lưu ý gì khi thi công dát vàng phào chỉ thạch cao?

Khi thi công dát vàng phào chỉ thạch cao, cần lưu ý 3 điểm: chống ẩm kỹ trước khi dát, thao tác nhẹ nhàng tránh làm vỡ cấu trúc, và tránh thi công vào ngày độ ẩm không khí cao.

Phào chỉ thạch cao dễ hút ẩm hơn gỗ, nên bước sơn lót kháng kiềm không thể bỏ qua; nếu thi công khi bề mặt còn ẩm hoặc chưa khô hoàn toàn, lớp keo dát vàng sẽ nhanh chóng mất độ bám dính. Thao tác đính và dặm lá vàng cần nhẹ nhàng hơn so với gỗ, vì thạch cao dễ bị sứt mẻ hoặc nứt vỡ nếu có lực tác động mạnh trong quá trình thi công.

Nên tránh thi công dát vàng phào chỉ thạch cao vào những ngày độ ẩm không khí cao hoặc trời mưa ẩm, vì độ ẩm cao sẽ kéo dài thời gian chờ khô keo và làm giảm độ bóng mịn của lá vàng sau khi hoàn thiện. Nếu công trình có deadline gấp, nên ưu tiên thi công vào ngày nắng ráo, hanh khô để đảm bảo chất lượng tốt nhất cho lớp dát vàng.

Một lưu ý khác ít được nhắc đến là cách vận chuyển và lắp đặt phào chỉ thạch cao đã dát vàng: vì lớp vàng rất mỏng và bề mặt thạch cao dễ sứt mẻ ở các góc, cần dùng vật liệu đệm mềm khi vận chuyển và tránh xếp chồng trực tiếp lên nhau. Nếu phào chỉ được dát vàng sẵn tại xưởng rồi mới đưa ra công trình lắp đặt, nên kiểm tra kỹ tình trạng bề mặt ngay khi nhận hàng, trước khi tiến hành lắp đặt lên trần hoặc tường.

Trong quá trình lắp đặt, thợ cần tránh dùng đinh, vít hoặc lực siết quá mạnh trực tiếp lên khu vực đã dát vàng, vì áp lực này có thể làm nứt lớp thạch cao bên dưới dù lớp vàng bên ngoài không bị ảnh hưởng ngay lập tức. Nên ưu tiên bắn vít hoặc cố định tại các vị trí chưa dát vàng, hoặc dùng keo dán chuyên dụng thay cho đinh vít ở những đoạn phào chỉ ngắn, ít chịu tải trọng.

Hiểu rõ điểm khác biệt giữa thạch cao và gỗ mỹ nghệ giúp bạn giám sát đúng chất lượng thi công phào chỉ dát vàng. Bạn có thể tham khảo thêm về phào chỉ dát vàng, tìm hiểu về dát vàng 24k, hoặc xem tổng quan dát vàng trước khi bắt đầu công trình.